Gdzie szukać pomocy

W kilkunastoletniej praktyce spotkałem tysiące uzależnionych pacjentów, nie potrafię podać jednego pewnego przykładu, że chory sam bez zewnętrznych przyczyn zgłosił się na leczenie.
Motywacja z reguły jest sytuacyjna, decyzję o podjęciu terapii wymusza z reguły:
- zły stan zdrowia ogólnego i psychicznego
- psujące się interakcje z rodziną, przyjaciółmi, współpracownikami, ich namowy, prośby lub presja
- pogarszające się warunki socjalno prawne
Pacjent nie ma samoświadomości choroby, utraty kontroli, w związku z czym nie widzi konieczności leczenia. Poza tym większość pacjentów nie chce "wyleczenia" chce wrócić do "kontrolowanego nałogu', nie zakłada pełnej abstynencji.
Leczenie odwykowe w tych przypadkach ma małą skuteczność, badania potwierdzają zachowanie abstynencji  kilkuletniej, w kilku procentach leczonych psychoterapią uzależnień. Rzadko już pierwsze próby są udane. Pacjent przeżywając kolejne niepowodzenia schematyzuje się. Ma to dodatkowo zły wpływ na jego psychikę i pogarsza rokowania.
Dlatego ważne jest aby pacjent zaczynał leczenie w profesjonalnych placówkach, pod opieką doświadczonych lekarzy i terapeutów.
  1. Poradnie Leczenie Uzależnień (PTU)- z reguły oferują szeroką pomoc pacjentom i ich bliskim. Posiadają różnorakie programy, często dostosowane do osób pracujących, powinny oferować pomoc lekarzy psychiatrów, psychologów, specjalistów terapii uzależnień. Niektóre prowadzą Dzienne Oddziały Leczenia uzależnień, w których przez kilka tygodni, kilka godzin dziennie, pacjenci realizują programy terapeutyczne. PTU powinny zapewnić profesjonalną diagnozę, leczenie farmakologiczne, wsparcie psychospołeczne indywidualne i grupowe.
  2. Prywatne gabinety lekarzy psychiatrów- ogromną zaletą jest wrażenie podmiotowości pacjenta oraz na pewno wyższy poziom dyskrecji. Gdy w ramach prywatnej praktyki psychiatra współpracuje z psychologiem, specjalistą terapii uzależnień otrzymamy pomoc kompleksową.
  • Leczenie uzależnienia w trybie stacjonarnym
  1. Oddziały detoksykacyjne - pomagają przy przerywaniu ciągów, oferują leczenie zespołów abstynencyjnych. Leczenie takie trwa najczęściej 7-14 dni w zależności od stanu zdrowia pacjenta i rodzaju zależności, w przypadku osób uzależnionych od leków często zaleca się pobyty kilkutygodniowe.
  2. Stacjonarne Oddziały Leczenia uzależnień- oferują pomoc osobom uzależnionym, które mają problemy z utrzymaniem abstynencji. Pacjenci realizują programy terapeutyczne otrzymując całodobową opiekę medyczną. Dobre ośrodki proponują pomoc holistyczną, lecza pacjenta nie chorobę. Poza leczeniem uzależnienia, opieką psychiatry, psychologa i specjalisty terapii uzależnień, korzystamy z pomocy fizjoterapeutów, dietetyka,  lekarza internisty lub specjalistów innych dziedzin medycyny. Dobre ośrodki dysponują też rozbudowaną bazą diagnostyczną, oferują leczenie powikłań uzależnień i schorzeń towarzyszących. Pobyt w stacjonarnym OTU trwa najczęściej od 4 do 8 tygodni. Istnieją również stacjonarne oddziały w których leczenie trwa np. 12 - 18 miesięcy, zalecane są często osobom młodym u których stwierdza się nasilone objawy zaburzeń osobowości.

Który tryb leczenia uzależnienia jest skuteczniejszy?

Nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Niektóre nieprofesjonalne ośrodki "chwalą się" wysoką skutecznością i podają nieprawdziwe informacje  o wyższości stacjonarnych form terapii. Otóż statystyki wskazują na wyższą skuteczność leczenia ambulatoryjnego, ponieważ w takiej formie częściej leczą się osoby o mniejszym nasileniu zależności, bardziej dostosowane, z mniej nasilonymi zmianami osobowości.  Stacjonarne formy proponowane są pacjentom "trudnym" u których dotychczasowe formy pomocy były nieskuteczne.

  • Publiczne czy prywatne placówki leczenia uzależnień?
  1. Prywatne oferują liczne udogodnienia, podmiotowość pacjenta, lepsze warunki socjalne, krótki czas oczekiwania na leczenie, często przyjmują pacjentów pod wpływem substancji psychoaktywnych, dobre ośrodki zapewniają kompleksowe leczenie, wyższy poziom dyskrecji.  Z reguły też prowadzą terapię w bardziej homogennych grupach, dostosowaną do pacjentów dobrze funkcjonujących co WAŻNE. Wada - pacjent musi pokryć koszty leczenia.
  2. Publiczne to ścisłe określone programy i zasady do których musisz się dostosować. Nie ma opcji, pomoc zawężają do terapii uzależnień nie obejmując pacjenta holistyczną opieką. Zaleta - koszt terapii pokrywa ubezpieczyciel.

Co ważne?

  1. Warto zaplanować terapię, ponieważ do zrealizowania jest ok. 300 godzin terapeutycznych, ten proces trwa minimum dwa lata. Im mniej trudności w realizacji programu tym większa szansa na powodzenie. Wszystko ma znaczenie, dojazdy, godziny otwarcia placówki, dostępność usług.
  2. Jeżeli masz aktualnie problemy finansowe wybierz ofertę refundowaną przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Nie zaczniesz trzeźwego życia od wychodzenia długów. Dysponujesz środkami, wybierz placówkę prywatną, otrzymasz kompleksową opiekę.
  3. Dokonując wyboru sprawdź daną placówkę w Rejestrze Podmiotów Wykonujących Działalność Leczniczą  https://rpwdl.csioz.gov.pl/, dowiesz się jakimi dysponuje komórkami(Poranie, Oddziały detoksykacyjne, Stacjonarne OTU), nie dasz się oszukać i przede wszystkim zwiększysz poziom swojego bezpieczeństwa.

Koniecznie musimy wspomnieć o ruchach samopomocowych: Anonimowych Alkoholików, Anonimowych Narkomanów itp., nie oferują one leczenia, jednak mogą stanowić ważne wsparcie społeczne dla osoby uzależnionej.